drs.
L.W. Verhoef
registeraccountant
Kersengaard
13
3962
JR Wijk bij Duurstede
Wijk
bij Duurstede,
23 mei 2002
Gemeenteraad
van
Gemeente
Amsterdam
Amstel 1
1011
PN Amsterdam
Betreft: Jaarrekening 2000
Mijn brief d.d. 6 oktober
2001
Uw brief d.d. 21 mei
2002
Geachte
Raad,
Met
mijn brief van 6 oktober 2001 deed ik u enige opmerkingen toekomen betreffende
de kwaliteit, i.c. de onbetrouwbaarheid, van uw jaarrekening 2000. De
jaarrekening is onbetrouwbaar, omdat deze geen betrouwbaar beeld geeft van de
reserves, de vaste activa en de verplichtingen, en geen betrouwbaar beeld geeft
van de baten en de lasten en het saldo daarvan. De jaarrekening voldoet (dus)
ook niet aan belangrijke wettelijk daaraan gestelde eisen.
In
mijn brief gaf ik onder andere aan dat het saldo van de baten en lasten over
2000 niet ƒ 0,1 miljoen is, waarmee de rekening eindigt, maar volgens de
jaarrekening in werkelijkheid ƒ 1,6 miljard. Dit is het gevolg van het feit dat
circa ƒ 1,5 miljard aan baten en lasten niet in de rekening zijn opgenomen. Niet
alleen dat u uzelf hierdoor een verkeerd beeld voorhoudt van de financiële
positie van Amsterdam, u doet dat ook, en dat is vele malen erger, aan de
burgers aan wie u rekening en verantwoording moet
afleggen.
Met
brief van 21 mei jl. (ruim 7 maanden later!) reageerde uw College van
Burgemeester & Wethouders namens u op mijn
opmerkingen.
Met
verbazing heb ik kennis genomen van de reactie van Burgemeester &
Wethouders. De reactie houdt in dat Burgemeester & Wethouders van mening
zijn dat, omdat een of andere accountant een goedkeurende verklaring bij uw
jaarrekening heeft gegeven, de jaarrekening dus betrouwbaar is, wèl een
betrouwbaar beeld geeft van de financiële positie en wèl een betrouwbaar beeld
geeft van de baten en de lasten en het saldo daarvan. Een merkwaardige
redenering.
Ik
(en naar ik aanneem ik niet alleen) vind een jaarrekening (respectievelijk
begroting) onbetrouwbaar als:
- in de rekening van baten en lasten baten
en lasten ontbreken
- het saldo van de rekening van baten en lasten
niet het saldo is van àlle baten en lasten
- vaste activa niet aan de debetzijde van de
balans maar als aftrekpost op een passiefpost, i.c. het eigen vermogen, zijn
verwerkt
- afschrijvingslasten
ontbreken
- rentelasten zijn opgenomen over niet
bestaande schulden
- onder de lasten fictieve kostenposten
voorkomen
- onder de opbrengsten fictieve baten
voorkomen
- verplichtingen als reserve worden
gepresenteerd
- verplichtingen worden opgevoerd die in het
geheel geen verplichtingen zijn
- wèl bestaande verplichtingen
ontbreken
- belangrijke toelichting op de reserves en de
voorzieningen die nodig is om de cijfers goed te kunnen interpreteren,
ontbreekt
- de jaarrekening überhaupt niet in staat stelt
een beeld te vormen van de financiële positie, van de baten en de lasten en het
saldo daarvan.
Ik
vind een jaarrekening (respectievelijk begroting) niet voldoen aan de
Comptabiliteitsvoorschriften als:
- baten en lasten buiten de rekening worden gelaten en
buiten de rekening om rechtstreeks worden toegevoegd aan, respectievelijk in
mindering worden gebracht op het eigen vermogen, terwijl artikel 27
uitdrukkelijk voorschrijft dat alle
baten en alle lasten in de rekening moeten worden
opgenomen
- het saldo van de rekening niet het saldo van
alle baten en lasten is, terwijl
artikel 27 voorschrijft dat het saldo van de rekening het saldo van alle baten en alle lasten moet
zijn
- de jaarrekening (om hiervòòr genoemde
redenen) onbetrouwbaar is, terwijl artikel 27 voorschrijft dat de rekening een
betrouwbaar beeld moet geven van de baten en de lasten en het saldo daarvan,
artikel 33 voorschrijft dat de balans een betrouwbaar en duidelijk beeld moet
geven van de financiële positie, en artikel 3 voorschrijft dat de jaarrekening
zodanig inzicht moet verstrekken dat een verantwoord oordeel kan worden gevormd
over de financiële positie en over de baten en de lasten
- (artikelen 3 en 9 zeggen hetzelfde van de
begroting)
- sommige baten en lasten volgens het
"kasstelsel" zijn bepaald en gepresenteerd, terwijl artikel 4 voorschrijft dat
de jaarrekening en de begroting volgens het "stelsel van baten en lasten" moeten
worden opgemaakt
- belangrijke toelichtingen bij de reserves
ontbreken, terwijl artikel 49 voorschrijft dat alle reserves moeten worden
toegelicht en gespecificeerd
- belangrijke toelichtingen bij de
voorzieningen ontbreken, terwijl artikel 52 voorschrijft dat alle
voorzieningenen moeten worden toegelicht en
gespecificeerd.
Uw
jaarrekening (en begroting?) is flagrant in strijd met al deze
bepalingen!
Overigens,
een jaarrekening (en begroting) moet allereerst een betrouwbaar document zijn.
Of die jaarrekening ook nog wel of niet voldoet aan toevallige wettelijke
bepalingen als de zogenoemde Comptabiliteitsvoorschriften, is van veel minder
belang. Wat heb je aan een koortsthermometer die wèl voldoet aan zogenoemde
Comptabiliteitsvoorschriften maar de verkeerde temperatuur aangeeft? Het zou
volstrekt onverantwoord zijn bij een doodzieke patiënt daarmee de temperatuur op
te nemen! Wat heb je aan een kompas dat wèl voldoet aan de
Comptabiliteitsvoorschriften maar de verkeerde richting aangeeft? Het zou
volstrekt onverantwoord zijn daarmee een vliegtuig of schip te besturen! Wat heb
je aan een jaarrekening of een begroting die wèl voldoet aan de
Comptabiliteitsvoorschriften maar een geheel verkeerd beeld geeft van de
financiële positie, van de baten en de lasten en van het saldo daarvan? Het zou
volstrekt onverantwoord zijn daarmee een gemeente of provincie te besturen en
daarmee rekening en verantwoording af te leggen!
Opvallend
is dat de reactie van Burgemeester & Wethouders nergens ontkent dat de
jaarrekening een onbetrouwbaar beeld geeft van de financiële positie en van de
baten en de lasten en het saldo daarvan!
Wat
de goedkeurende accountantsverklaring betreft: uw accountant zou niet de eerste
zijn die ten onrechte een goedkeurende verklaring aan een jaarrekening heeft
gehecht.
Enron-affaires
zijn echt niet een privilege voor de V.S.
Ik
raad u aan met bovenstaande reactie mijn brief van 6 oktober 2001 (opnieuw) te
lezen en daaruit als zichzelf verantwoordelijk voelend bestuur de passende
consequenties te trekken.
Het
heeft alles te maken met "integriteit
van het openbaar bestuur"!!
Binnenkort
zal uw jaarrekening 2001 aan de orde zijn. Daarmee legt het College van
Burgemeester & Wethouders rekening en verantwoording aan u af. Daarmee ook
wordt met uw instemming (!) rekening en verantwoording aan de burgers afgelegd.
Wordt die jaarrekening 2001 weer net zo'n onbetrouwbaar document?
Uw
reactie te vernemen stel ik op prijs.
Met
vriendelijke groet en hoogachting,
L.W.
Verhoef