Het
batig saldo over het jaar 2002 bedraagt € 3,9 miljoen
Aldus de
suggestie in uw jaarverslag over 2002
Is deze
suggestie juist?
Nee, want het saldo is in
werkelijkheid € 10,0 miljoen!!
Dat
scheelt dus € 6,1 miljoen
Boekhoudfraude
dus!
Daarmee
is de boekhoudfraude vanaf 2000 opgelopen naar circa € 69
miljoen
Geachte
Raad,
Voor u als gemeenteraad is
de jaarrekening van uw gemeente een belangrijk document: hiermee legt het
college van burgemeester en wethouders rekening en verantwoording aan u af over
het gevoerde (financiële) beheer en verder is de jaarrekening voor u een
belangrijk ijkmiddel voor de betrouwbaarheid van de begrotingen 2002 en 2003 en
binnenkort de begroting 2004. Op basis van deze begrotingen beslist u over de
hoogte van de gemeentelijke belastingen en over het wel of niet doorgaan van
belangrijke activiteiten. Ook voor de (geïnteresseerde) burgers is de
jaarrekening een belangrijk document: d.m.v. de jaarrekening legt het
gemeentebestuur aan de burgers rekening en verantwoording af van het gevoerde
(financiële) beheer. Het is dus erg belangrijk dat de jaarrekening en de
begroting betrouwbare documenten zijn.
Is de jaarrekening 2002 van
Apeldoorn betrouwbaar? Nee!
Ik ben geïnteresseerd in
hoe gemeenten en provincies hun jaarrekeningen en begrotingen opmaken. Van die
jaarrekeningen en begrotingen klopt, zo is mijn ervaring, in het algemeen niet
veel. Ze zitten boordevol hoogst onjuiste en inconsistente informatie en
boordevol onzin-teksten. Het zijn daarom in het algemeen hoogst onbetrouwbare
documenten. Om die reden is het volstrekt onverantwoord om op basis van deze
begrotingen en jaarrekeningen gemeenten en provincies te besturen en daarover
verantwoording af te leggen.
Ik heb, zoals eerder
bijvoorbeeld de jaarrekeningen 2000 en 2001 (zie mijn eerdere brieven aan u),
ook de jaarrekening 2002 van uw gemeente beoordeeld. Ook de jaarrekening 2002,
zo is mijn conclusie, heeft met een jaarrekening, laat staan met een betrouwbare
jaarrekening en dus met een betrouwbaar sturingsmiddel en met een betrouwbaar
verantwoordingsverslag, niets uitstaande. Veel hoogst onjuiste en vooral
onbetrouwbare cijfers en onzin-teksten (vooral waar het gaat over reserves en
zoiets als weerstandsvermogen), waarvan de meesten van u, het kan niet anders,
ongetwijfeld weinig begrepen zullen hebben. Het is uiteraard jammer van alle
moeite die aan de jaarrekening en aan het bestuderen daarvan besteed
is.
Ook de jaarrekening 2002
van Apeldoorn voldoet in de verste verten niet aan de meest elementaire eisen
die je aan een jaarrekening mag stellen: op betrouwbare wijze inzicht geven in
de omvang van de baten en de lasten en het saldo daarvan, en in de omvang en
samenstelling van het vermogen en m.n. van de reserves. De jaarrekening voldoet
derhalve dus ook in de verste verten niet aan de wettelijke eisen die gesteld
worden bij het opmaken en vaststellen van de jaarrekening.
Wat betreft de baten en de
lasten en het saldo daarvan, suggereren de rekening en de begeleidende teksten
bij uw jaarrekening dat het saldo van de baten en de lasten (overeenkomstig wat
in de rekening opgenomen is) een bedrag van € 3,9 miljoen is. Niets is echter
minder waar! Bestudering van de jaarrekening leert dat het saldo van de baten
en de lasten in werkelijkheid € 10,0 miljoen is. En dat is wel iets anders!
Wat mogen de burgers,
belastingbetalers en andere belanghebbenden en belangstellenden niet
weten?
Het verschil wordt op de
eerste plaats veroorzaakt doordat er baten en lasten buiten de rekening
zijn gelaten. De toelichting bij de balans maakt duidelijk dat circa 100
miljoen euro aan baten en lasten buiten de rekening zijn gelaten. Het
betreft tientallen posten.
Omdat dit de niet
deskundige lezers - wat de meeste gemeenteraadsleden en andere belanghebbenden
en belangstellenden zullen zijn - gemakkelijk ontgaat en hen dus gemakkelijk op
het verkeerde been zet, wordt dit door de voor u geldende wettelijke
voorschriften, i.c. de zogenoemde Comptabiliteitsvoorschriften (artikel 27),
uitdrukkelijk verboden. Alle baten en alle lasten moeten in
de rekening worden opgenomen. Als dit, zoals de wet en vaste jurisprudentie
uitdrukkelijk voorschrijven, gedaan was, zou de rekening er uiteraard heel
anders hebben uitgezien.
Aan de jaarrekening valt
wel te zien dat er (delen van) baten en lasten buiten de rekening gelaten zijn,
er valt niet of nauwelijks te zien welke baten- en lastenposten het betreft. Dat
betekent dat alle baten- en lastenposten die in de rekening opgenomen
zijn, verdacht zijn en onjuist kunnen zijn. Dat betekent dat elke
vergelijking tussen begrotingscijfers en rekeningcijfers onmogelijk is
geworden.
Als uw rekening correct zou
zijn opgemaakt, zou de rekening eindigen met het door mij genoemde saldo van
€ 10,0 miljoen.
Het bedrag van € 10,0
miljoen bereken ik op eenvoudige wijze door het saldo van het eigen vermogen op
31.12.2001 (volgens uw jaarrekening € 182,7 miljoen) af te trekken van het saldo
van het eigen vermogen op 31.12.2002 (volgens uw jaarrekening € 192,7 miljoen).
Het verschil (i.c. € 10,0 miljoen) is namelijk, hoe je het ook keert of wendt,
per definitie gelijk aan het saldo van de (= alle) baten en de
lasten.
Wanneer u alle baten en
lasten in de rekening zou hebben opgenomen, zou deze dus geëindigd zijn met een
saldo van € 10,0 miljoen. Dit uiteraard wel onder de veronderstelling dat alle
baten en lasten en het eigen vermogen in begin- en eindbalans juist bepaald en
weergegeven zijn.
Aan de jaarrekeningen van
de meeste gemeenten en provincies en ook aan die van Apeldoorn valt echter te
ontlenen dat veel baten en lasten en het eigen vermogen volstrekt onjuist
bepaald en dus onjuist weergegeven zijn.
Aan uw jaarrekening is (ten
minste) te ontlenen dat: