drs.
L.W. Verhoef
registeraccountant
Kersengaard
13
3962
JR Wijk bij Duurstede
Wijk
bij Duurstede,
5 februari 2002
Gemeenteraad
van
gemeente
Eindhoven
Postbus
90150
5600
EB Eindhoven
Betreft: Jaarrekening 2000
Mijn brief d.d. 21 november
2001
Uw brief d.d. 15 januari
2002
Geachte
Raad,
Met
mijn brief van 21 november 2001 deed ik u enige opmerkingen toekomen betreffende
de kwaliteit, i.c. de onbetrouwbaarheid, van uw jaarrekening 2000. De
jaarrekening is onbetrouwbaar, omdat deze geen betrouwbaar beeld geeft van de
reserves, de vaste activa en de verplichtingen, en geen betrouwbaar beeld geeft
van de baten en de lasten en het saldo daarvan. De jaarrekening voldoet (dus)
ook niet aan belangrijke wettelijk daaraan gestelde eisen.
In
mijn brief gaf ik onder andere aan dat het saldo van de baten en lasten over
2000 niet ƒ 26 miljoen is, waarmee de rekening eindigt, maar volgens de
jaarrekening in werkelijkheid ƒ 152 miljoen. Dit is het gevolg van het feit dat
circa ƒ 126 miljoen aan baten en lasten niet in de rekening is opgenomen. Niet
alleen dat u uzelf hierdoor een verkeerd beeld voorhoudt van de financiële
positie van Eindhoven, u doet dat ook, en dat is vele malen erger, aan de
burgers aan wie u rekening en verantwoording moet
afleggen.
Met
brief van 15 januari jl. (verzonden 25 januari 2002) reageerde uw College van
Burgemeester & Wethouders namens u op mijn
opmerkingen.
Met
verbazing heb ik kennis genomen van de reactie van Burgemeester &
Wethouders. Burgemeester & Wethouders herhalen domweg hun reactie op mijn
eerdere brieven van 7 januari 2000 en 25 april 2000 met (soortgelijke)
opmerkingen over uw jaarrekening 1998. Die reactie komt er kort gezegd op neer
dat Burgemeester & Wethouders van mening zijn dat, omdat de gemeenteraad
toestemming heeft gegeven baten en lasten buiten de rekening te laten, een
accountant een goedkeurende verklaring bij de jaarrekening heeft gegeven, een
commissie uit de gemeenteraad positief over de jaarrekening heeft geadviseerd,
en een provincie de jaarrekening positief heeft beoordeeld, de jaarrekening dus
betrouwbaar is, wèl een betrouwbaar beeld geeft van de financiële positie en wèl
een betrouwbaar beeld geeft van de baten en de lasten en het saldo daarvan. Een
merkwaardige redenering.
Ik
(en naar ik aanneem ik niet alleen) vind een jaarrekening (respectievelijk
begroting) onbetrouwbaar als:
- in
de rekening van baten en lasten baten en lasten ontbreken
- het
saldo van de rekening van baten en lasten niet het saldo is van àlle baten en
lasten
- vaste
activa niet aan de debetzijde van de balans maar als aftrekpost op een
passiefpost, i.c. het eigen vermogen, zijn verwerkt
- afschrijvingslasten
ontbreken
- rentelasten
zijn opgenomen over niet bestaande schulden
- onder
de lasten fictieve kostenposten voorkomen
- onder
de opbrengsten fictieve baten voorkomen
- verplichtingen
als reserve worden gepresenteerd
- bestaande
verplichtingen in de balans ontbreken
- belangrijke
toelichting op de reserves en de voorzieningen die nodig is om de cijfers goed
te kunnen interpreteren, ontbreekt
- de
jaarrekening überhaupt niet in staat stelt een beeld te vormen van de financiële
positie, van de baten en de lasten en het saldo daarvan.
Ik
vind een jaarrekening (respectievelijk begroting) niet voldoen aan de
Comptabiliteitsvoorschriften als:
- baten en lasten buiten de rekening worden gelaten en
buiten de rekening om rechtstreeks worden toegevoegd aan, respectievelijk in
mindering worden gebracht op het eigen vermogen, terwijl artikel 27
uitdrukkelijk voorschrijft dat alle
baten en alle lasten in de rekening moeten worden
opgenomen
- het saldo van de rekening niet het saldo
van alle baten en lasten is, terwijl
artikel 27 voorschrijft dat het saldo van de rekening het saldo van alle baten en alle lasten moet
zijn
- de jaarrekening (om hiervòòr genoemde
redenen) onbetrouwbaar is, terwijl artikel 27 voorschrijft dat de rekening een
betrouwbaar beeld moet geven van de baten en de lasten en het saldo daarvan,
artikel 33 voorschrijft dat de balans een betrouwbaar en duidelijk beeld moet
geven van de financiële positie, en artikel 3 voorschrijft dat de jaarrekening
zodanig inzicht moet verstrekken dat een verantwoord oordeel kan worden gevormd
over de financiële positie en over de baten en de lasten
- (artikelen 3 en 9 zeggen hetzelfde van
de begroting)
- sommige baten en lasten volgens het
"kasstelsel" zijn bepaald en gepresenteerd, terwijl artikel 4 voorschrijft dat
de jaarrekening en de begroting volgens het "stelsel van baten en lasten" moeten
worden opgemaakt
- belangrijke toelichtingen bij de
reserves ontbreken, terwijl artikel 49 voorschrijft dat alle reserves moeten
worden toegelicht en gespecificeerd
- belangrijke toelichtingen bij de
voorzieningen ontbreken, terwijl artikel 52 voorschrijft dat alle voorzieningen
moeten worden toegelicht en gespecificeerd.
Uw
jaarrekening (en begroting?) is flagrant in strijd met al deze
bepalingen!
Overigens,
een jaarrekening (en begroting) moet allereerst een betrouwbaar document zijn.
Of die jaarrekening ook nog wel of niet voldoet aan toevallige wettelijke
bepalingen als de zogenoemde Comptabiliteitsvoorschriften, is van veel minder
belang. Wat heb je aan een koortsthermometer die wèl voldoet aan zogenoemde
Comptabiliteitsvoorschriften maar de verkeerde temperatuur aangeeft? Het zou
volstrekt onverantwoord zijn bij een doodzieke patiënt daarmee de temperatuur op
te nemen! Wat heb je aan een kompas dat wèl voldoet aan de
Comptabiliteitsvoorschriften maar de verkeerde richting aangeeft? Het zou
volstrekt onverantwoord zijn daarmee een vliegtuig of schip te besturen! Wat heb
je aan een jaarrekening of een begroting die wèl voldoet aan de
Comptabiliteitsvoorschriften maar een geheel verkeerd beeld geeft van de
financiële positie, van de baten en de lasten en van het saldo daarvan? Het zou
volstrekt onverantwoord zijn daarmee een gemeente of provincie te besturen en
daarmee rekening en verantwoording af te leggen!
Opvallend
is dat Burgemeester & Wethouders onmiddellijk toegeven dat de jaarrekening
een onbetrouwbaar beeld geeft van het saldo van de baten en de lasten! Het
College zegt wel dat dat gebeurd is met de instemming van de gemeenteraad. Moet
ik daaruit afleiden dat u willens en wetens, dus opzettelijk, uw burgers
"belazert" door ze een verkeerd beeld voor te houden? Ik mag dat "verre van
fraai" vinden?
Wat
de goedkeurende accountantsverklaring betreft: uw accountant zou niet de eerste
zijn die ten onrechte een goedkeurende verklaring aan een jaarrekening heeft
gehecht.
En
wat het toezicht door de provincie betreft: "uw" toezichthouder zou niet de
eerste zijn die zijn taak niet naar behoren uitvoert. Zeker sinds de
"Zuid-Holland-affaire" weten we wel beter.
Overigens,
ook de jaarrekening van "uw" provincie, i.c. Noord-Brabant, lijkt nergens naar.
Ook het provinciebestuur van Noord-Brabant kent geen scrupules waar het gaat om
het voorhouden van een misleidend beeld van de financiën van de provincie.
Ik
raad u aan met bovenstaande reactie mijn brief van 21 november 2001 jl.
(opnieuw) te lezen en daaruit als zichzelf verantwoordelijk voelend bestuur de
passende consequenties te trekken.
Het
heeft alles te maken met "integriteit
van het openbaar bestuur"!!
Uw
reactie te vernemen stel ik op prijs.
Met
vriendelijke groet en hoogachting,
L.W.
Verhoef