drs. L.W. Verhoef
registeraccountant
Kersengaard 13
3962 JR Wijk bij Duurstede

Wijk bij Duurstede, 26 augustus 2002

Gemeenteraad van
Gemeente Haarlem
Postbus 511
2003 PB Haarlem

Betreft:  Jaarrekening 2001
             Mijn brief d.d. 29 mei 2002
             Uw brief d.d. 19 augustus 2002

Geachte Raad,

Met mijn brief van 29 mei jl. deed ik u enige opmerkingen toekomen betreffende de kwaliteit, i.c. de onbetrouwbaarheid, van uw jaarrekening 2001. De jaarrekening is onbetrouwbaar, omdat deze geen betrouwbaar beeld geeft van de reserves, de vaste activa en de verplichtingen, en geen betrouwbaar beeld geeft van de baten en de lasten en het saldo daarvan. De jaarrekening voldoet (dus) ook niet aan belangrijke wettelijk daaraan gestelde eisen.

In mijn brief gaf ik onder andere aan dat het saldo van de baten en lasten over 2001 niet € 4,1 miljoen is, waarmee de rekening eindigt, maar volgens de jaarrekening in werkelijkheid € 19,3 miljoen. Dit is het gevolg van het feit dat € 15,2 miljoen aan baten en lasten niet in de rekening zijn opgenomen. Niet alleen dat u uzelf hierdoor een verkeerd beeld voorhoudt van de financiële positie van Haarlem, u doet dat ook, en dat is vele malen erger, aan de burgers aan wie u rekening en verantwoording moet afleggen.

Met brief van 19 augustus jl. reageerde uw College van Burgemeester & Wethouders namens u op mijn opmerkingen.

Met verbazing heb ik kennis genomen van de reactie van Burgemeester & Wethouders. De reactie komt er kort gezegd op neer dat Burgemeester & Wethouders niet gediend zijn van mijn opmerkingen en dat u daar dan als Raad genoegen mee neemt.

Ik (en naar ik aanneem ik niet alleen) vind een jaarrekening (respectievelijk begroting) onbetrouwbaar als:

• in de rekening van baten en lasten baten en lasten ontbreken
• het saldo van de rekening van baten en lasten niet het saldo is van àlle baten en lasten
• vaste activa niet aan de debetzijde van de balans maar als aftrekpost op een passiefpost, i.c. het eigen vermogen, zijn verwerkt
• afschrijvingslasten ontbreken
• rentelasten zijn opgenomen over niet bestaande schulden
• onder de lasten fictieve kostenposten voorkomen
• onder de opbrengsten fictieve baten voorkomen
• verplichtingen als reserve worden gepresenteerd
• verplichtingen worden opgevoerd die in het geheel geen verplichtingen zijn
• wèl bestaande verplichtingen ontbreken
• belangrijke toelichting op de reserves en de voorzieningen die nodig is om de cijfers goed te kunnen interpreteren, ontbreekt
• de jaarrekening überhaupt niet in staat stelt een beeld te vormen van de financiële positie, van de baten en de lasten en het saldo daarvan.

Uw jaarrekening (en begroting?) is flagrant in strijd met al deze bepalingen!

Overigens, een jaarrekening (en begroting) moet allereerst een betrouwbaar document zijn. Of die jaarrekening ook nog wel of niet voldoet aan toevallige wettelijke bepalingen als de zogenoemde Comptabiliteitsvoorschriften, is van veel minder belang. Wat heb je aan een koortsthermometer die wèl voldoet aan zogenoemde Comptabiliteitsvoorschriften maar de verkeerde temperatuur aangeeft? Het zou volstrekt onverantwoord zijn bij een doodzieke patiënt daarmee de temperatuur op te nemen! Wat heb je aan een kompas dat wèl voldoet aan de Comptabiliteitsvoorschriften maar de verkeerde richting aangeeft? Het zou volstrekt onverantwoord zijn daarmee een vliegtuig of schip te besturen! Wat heb je aan een jaarrekening of een begroting die wèl voldoet aan de Comptabiliteitsvoorschriften maar een geheel verkeerd beeld geeft van de financiële positie, van de baten en de lasten en van het saldo daarvan? Het zou volstrekt onverantwoord zijn daarmee een gemeente of provincie te besturen en daarmee rekening en verantwoording af te leggen!

Opvallend is dat de reactie van Burgemeester & Wethouders nergens ontkent dat de jaarrekening een onbetrouwbaar beeld geeft van de financiële positie en van de baten en de lasten en het saldo daarvan!

Wat de goedkeurende accountantsverklaring betreft: uw accountant zou niet de eerste zijn die ten onrechte een goedkeurende verklaring aan een jaarrekening heeft gehecht. Zeker sinds de Enron-affaire, de WorldCom-affaire of al die andere boekhoudaffaires, weten we wel beter.

Ik raad u aan met bovenstaande reactie mijn brief van 29 mei jl. (opnieuw) te lezen en daaruit als zichzelf verantwoordelijk voelend bestuur de passende consequenties te trekken.
Het heeft alles te maken met "integriteit van het openbaar bestuur"!!Uw reactie te vernemen stel ik op prijs.

Met vriendelijke groet en hoogachting,

L.W. Verhoef