drs. L.W. Verhoef
registeraccountant
Kersengaard 13
3962 JR Wijk bij Duurstede

Wijk bij Duurstede, 16 juli 2002

Provinciale Staten van
Provincie Utrecht
Postbus 80300
3508 TH Utrecht

Betreft: Bezwaar

Inleiding

Zoals voorgeschreven in de Provinciewet leggen Provinciale Staten van Utrecht met de jaarrekening 2000 van Provincie Utrecht rekening en verantwoording af over 2000 aan (onder andere) de burgers van de Provincie waaronder ik. Die jaarrekening moet uiteraard betrouwbaar zijn. Wat erin staat, moet waar zijn. Het moet overeenstemmen met de werkelijkheid. Echter de jaarrekening 2000 is volstrekt onbetrouwbaar en zwaar misleidend De jaarrekening geeft niet het inzicht aan de burgers dat nodig is om als burger een goed beeld te krijgen van de ontvangsten en de uitgaven en daarmee over de besteding van de belastinggelden. Integendeel, de lezer van de jaarrekening, waaronder de belangstellende burger, wordt totaal verkeerd voorgelicht over de ontvangsten en de uitgaven en over het saldo daarvan. De lezer wordt ook totaal verkeerd voorgelicht over de financiële positie van de Provincie. Als belangrijkste bezwaar tegen de jaarrekening mag worden genoemd de omstandigheid dat de winst- en verliesrekening (c.q. rekening van baten en lasten) sluit met een positief saldo van ƒ 18,4 miljoen. Door de hele jaarrekening heen alsook in het bestuursverslag wordt telkens gesuggereerd dat er een positief saldo was van ƒ 18,4 miljoen. Echter uit voor niet jaarrekeningtechnisch geschoolde lezers moeilijk te begrijpen informatie wordt duidelijk dat in werkelijkheid er grote bedragen aan ontvangsten en uitgaven buiten de winst- en verliesrekening zijn gelaten. In werkelijkheid was er een tekort van ƒ 108,4 miljoen. De jaarrekening misleidt daardoor de lezer van de jaarrekening.
De jaarrekening is daardoor ook in strijd met de relevante wettelijke voorschriften (i.c. de Comptabiliteitsvoorschriften 1995) die allereerst voorschrijven dat de jaarrekening betrouwbaar moet zijn en ten overvloede uitdrukkelijk voorschrijven dat er géén ontvangsten en uitgaven buiten de winst- en verliesrekening mogen worden gelaten.
Hoewel de accountant een goedkeurende accountantsverklaring bij de jaarrekening heeft gegeven, schrijft hij in zijn accountantsrapport, zij het in wollige taal, dat er behalve de in de winst- en verliesrekening opgenomen baten en lasten ook nog andere, dus buiten de winst- en verliesrekening gelaten, baten en lasten zijn en dat dus het saldo van alle baten en lasten niet het saldo is waarmee de winst- en verliesrekening sluit, maar een ander saldo. De accountant noemt overigens niet om welke posten en om welke bedragen het gaat. Hoewel de accountant een goedkeurende verklaring heeft gegeven, zegt hij in zijn rapport dus impliciet dat de winst- en verliesrekening incompleet, dus misleidend is, en dat de jaarrekening dus in strijd is met de wettelijke voorschriften.

Met mijn brief van 26 september 2001 schrijf ik Provinciale Staten dat de jaarrekening misleidend is en in strijd is met de wettelijke voorschriften en dat zij daarmee aan de burgers van de Provincie op misleidende dus incorrecte wijze rekening en verantwoording afleggen. Ik eindig met de opmerking dat de burger recht heeft op een jaarrekening die het werkelijke saldo van alle baten en lasten en de werkelijke financiële situatie weergeeft.
Met brief van (eerst) 13 november 2001 schrijven Gedeputeerde Staten namens Provinciale Staten mij dat rekening is gehouden met de Comptabiliteitsvoorschriften en dat de jaarrekening is voorzien van een goedkeurende accountantsverklaring, alsof hiermee aangetoond zou zijn dat ik ongelijk heb.
Met mijn brief van 20 november 2001 schrijf ik Provinciale Staten dat de reactie van Gedeputeerde Staten geheel voorbijgaat aan mijn beweringen en geef ik meer in detail aan waarom de jaarrekening onbetrouwbaar is en, met vermelding van de relevante artikelen van de Comptabiliteitsvoorschriften, in strijd met de wettelijke voorschriften.
Met mijn brief van 24 januari 2002 schrijf ik Provinciale Staten hoe en waar het accountantsrapport duidelijk maakt dat de winst- en verliesrekening niet compleet is en de jaarrekening dus misleidend en in strijd met de wettelijke voorschriften is. In deze brief schrijf ik ook: "Nog steeds stel ik het op prijs als ik door u eerlijk zou worden voorgelicht over de financiën van onze provincie."
Met brief van (eerst) 19 maart 2002 reageren Gedeputeerde Staten namens Provinciale Staten op mijn brieven van 20 november 2001 en 24 januari 2002. Gedeputeerde Staten herhalen wat zij schreven in hun brief van 13 november 2001 en verder dat de minister van Binnenlandse Zaken geen opmerkingen op de jaarrekening had, een eveneens volstrekt irrelevante reactie. Op mijn verzoek om eerlijke informatie over de financiën van onze provincie schrijven Gedeputeerde Staten: "Wij zijn niet bereid om voor 2000 nog een ander saldo van baten en lasten en een totaal omvang van de reserves per jaarultimo te presenteren." Enige motivering ontbreekt (nog steeds).

Tegen deze laatste beslissing ("Wij zijn niet bereid om voor 2000 .... te presenteren") wilde ik in beroep gaan bij de rechter. De brief van 19 maart van Gedeputeerde Staten maakt echter niet duidelijk waar ik in beroep moet gaan, welke procedures daarbij gelden en welke termijnen in acht genomen moeten worden. Ook geeft de brief geen enkel motief voor de beslissing.
In mijn brief van 15 april 2002 vraag ik om een "voor bezwaar en beroep vatbare beslissing", d.w.z. een duidelijk geformuleerd besluit met de motiveringen daartoe en aanwijzingen waar, hoe en voor wanneer ik bij welke instantie in beroep kan gaan.
Met mijn brief van 15 mei 2002 herinner ik Provinciale Staten nog eens aan deze brief en schrijf ik nog steeds geen antwoord te hebben ontvangen.
Eerst met brief van 18 juni 2002 krijg ik een reactie op mijn brief van 15 april 2002. De brief gaat geheel voorbij aan de inhoud van mijn brieven van 24 januari 2002 en 15 april 2002. De brief refereert, geheel irrelevant, aan het besluit tot vaststelling van de jaarrekening 2000 ergens medio 2001 en nìet aan het besluit opgenomen in de brief van 19 maart 2002 waar het mij om gaat. De brief maakt wel duidelijk dat ik een gerechtelijke procedure moet starten met een bezwaarschrift bij Provinciale Staten.
Omdat ik geen zin meer heb in dit eindeloze heen- en-weer-geschrijf waarbij Provinciale Staten nooit en nergens ingaan op de inhoud van grieven, ga ik thans in bezwaar. Mijn bezwaar geldt dus de beslissing zoals opgenomen in de brief van 19 maart 2002 die ik met de brief van 18 juni 2002 als een "voor bezwaar en beroep vatbare beslissing" beschouw.

Bezwaar

Ik ga in bezwaar tegen de beslissing: "Wij zijn niet bereid om voor 2000 nog een ander saldo van baten en lasten en een totaal omvang van de reserves per jaarultimo te presenteren."
Mijn bezwaar betreft de omstandigheid dat het saldo van baten en lasten en de omvang van de reserves (aan mij) nog steeds niet is gepresenteerd zoals de Provinciewet en de Comptabiliteitsvoorschriften dat voorschrijven, d.w.z. op betrouwbare wijze èn compleet, en dat Provinciale Staten hebben besloten dat ook niet te willen doen.

Comptabiliteitsvoorschriften

Voor zover in dit kader de Comptabiliteitsvoorschriften van belang zijn, heb ik ze in mijn hiervoor genoemde brieven aangegeven. In dit kader zijn de belangrijkste:
artikel 3:
".... de jaarrekening .... geeft volgens normen die in het maatschap­pelijk verkeer als aanvaardbaar worden beschouwd, een zodanig inzicht dat een verantwoord oordeel kan worden gevormd over de financiële positie en over de baten en de lasten."
en artikel 27:
"De rekening van baten en lasten .... geven ge­trouw, duidelijk en stelselmatig de omvang van alle baten en alle lasten, alsmede het saldo daarvan weer."
Een rekening van baten en lasten waarin niet alle opbrengsten en kosten vermeld zijn, is zonder enige twijfel onbetrouwbaar, leidt niet tot het krijgen van een verantwoord oordeel, en voldoet dus niet aan de in artikel 3 genoemde "normen die in het maatschap­pelijk verkeer als aanvaardbaar worden beschouwd". Dit is herhaaldelijk in jurisprudentie bevestigd.
Om elke discussie te vermijden of het nu wel of niet is toegestaan wellicht heel bijzondere incidentele opbrengsten en kosten buiten de winst- en verliesrekening te laten, schrijft artikel 27 overduidelijk voor dat de rekening van baten en lasten àlle opbrengsten en àlle kosten moet weergeven. Ten overvloede zegt artikel 27 óók nog dat het saldo van de rekening het saldo moet zijn van àlle opbrengsten en àlle kosten.
Duidelijker kan het niet!

Belanghebbende

Als burger van de provincie Utrecht, als belastingbetaler van belastingen en heffingen die direct in de provinciekas vloeien, en als belastingbetaler aan de Nederlandse schatkist, uit welke schatkist een belangrijk bedrag toevloeit aan Provincie Utrecht, ben ik belanghebbende bij een jaarrekening waarin op correcte wijze aan mij rekening en verantwoording wordt gedaan van de in respectievelijk uit de provinciekas ontvangen baten en verrichte bestedingen, en waarin op correcte wijze aan mij rekening en verantwoording wordt gedaan van de financiële positie van de Provincie. Provincie Utrecht is op grond van de Provinciewet verplicht mij een correcte jaarrekening (ter inzage) voor te leggen.

Termijn

Uit de brief van 18 juni 2002 maak ik op dat de bezwaartermijn zes weken bedraagt. Eerst de brief van 18 juni 2002 maakt duidelijk welke procedures en termijnen ik in acht moet nemen. De termijn van zes weken vangt derhalve aan op 18 juni 2002 en eindigt op 30 juli 2002. Dit bezwaarschrift is derhalve binnen de bezwaartermijn ingediend.

Aanvullende informatie

Alle hiervoor door mij genoemde brieven zijn in uw bezit, zodat ik aanneem dat ik kopieën daarvan thans niet hoef mee te sturen. Mocht u dat evenwel noodzakelijk vinden, dan verzoek ik u mij dit te laten weten zodat ik u die alsnog kan toesturen. Ook als u meer informatie van mij nodig heeft om u op de kwestie goed voor te bereiden, verzoek ik u dit mij te laten weten zodat ik u de gevraagde informatie (alsnog) kan toesturen.

Verzoek

Ik verzoek u het besluit zoals opgenomen in de brief d.d. 19 maart ("Wij zijn niet bereid om voor 2000 nog een ander saldo van baten en lasten en een totaal omvang van de reserves per jaarultimo te presenteren") te herzien.
Ik verzoek u mij te geven waar ik (volgens de Provinciewet) recht op heb, namelijk een jaarrekening die een correct beeld geeft van de opbrengsten en de kosten en het saldo daarvan, een jaarrekening waarin een winst- en verliesrekening is opgenomen waarin àlle baten en àlle lasten zijn opgenomen en die sluit met een saldo dat het saldo is van àlle baten en àlle lasten, een jaarrekening waarin een balans is opgenomen die een correct beeld geeft van de financiële positie. Aan dit verzoek kan wat mij betreft ook worden voldaan door een aanhangsel bij de jaarrekening te maken en aan mij en de andere burgers en belanghebbenden over te leggen, waarin alle correcties zijn opgenomen die op de oorspronkelijke jaarrekening aangebracht moeten worden en waarin ten minste een (samen-gevatte) herziene winst- en verliesrekening en herziene balans is opgenomen.

Hoogachtend,

L.W. Verhoef